Từ điển DucklingDuckling Dictionary
NADH (NADH) là dạng khử của coenzyme NAD⁺, mang electron năng lượng cao từ quá trình phân giải chất hữu cơ tới chuỗi truyền electron.
Năng lượng là khả năng thực hiện công hoặc truyền nhiệt từ vật này sang vật khác.
Năng lượng hoạt hóa là năng lượng tối thiểu mà các chất tham gia phải có để va chạm dẫn đến phản ứng hóa học.
Năng lượng ion hóa là năng lượng tối thiểu cần thiết để tách hoàn toàn một electron ra khỏi nguyên tử ở trạng thái cơ bản.
Năng lượng liên kết là năng lượng cần thiết để phá vỡ một mol liên kết giữa hai nguyên tử trong phân tử ở trạng thái khí.
Năng lượng photon (photon energy) là năng lượng của một lượng tử ánh sáng, tỉ lệ thuận với tần số: E = hf.
Năng suất lao động (labor productivity) là giá trị sản lượng tạo ra trên mỗi lao động hoặc trên mỗi giờ làm việc.
Nền kinh tế thị trường (market economy) là hệ thống kinh tế mà việc sản xuất gì, thế nào và cho ai do người mua và người bán tự quyết qua giá cả.
Neuron (neuron) là tế bào thần kinh chuyên hoá, nhận và truyền tín hiệu điện và hoá học.
Neutron là hạt hạ nguyên tử không mang điện tích, nằm trong hạt nhân nguyên tử và có khối lượng xấp xỉ khối lượng proton.
Ngân hàng trung ương (central bank) là cơ quan điều hành chính sách tiền tệ của một quốc gia và giám sát hệ thống ngân hàng.
Ngẫu nhiên hóa (randomization) là dùng cơ hội để phân các đơn vị thí nghiệm vào nhóm điều trị, nhằm triệt tiêu ảnh hưởng của biến gây nhiễu.
Nghiệm của phương trình vi phân (solution to a differential equation) là hàm số cùng đạo hàm thay vào phương trình thì hai vế bằng nhau trên khoảng.
Nghiệm riêng (particular solution) là một hàm cụ thể trong họ nghiệm tổng quát của phương trình vi phân, thỏa mãn điều kiện ban đầu đã cho.
Nghiệm tổng quát (general solution) của phương trình vi phân là công thức chứa hằng số tùy ý C, mỗi giá trị của C cho một nghiệm của phương trình.
Nghiên cứu hồi cứu là phương pháp thu thập dữ liệu dựa trên hồ sơ, tài liệu hoặc ký ức từ quá khứ, thay vì quan sát trực tiếp trong hiện tại.
Nghiên cứu quan sát (observational study) là nghiên cứu trong đó nhà nghiên cứu chỉ ghi nhận các biến như chúng tự xảy ra, không áp đặt can thiệp.
Nghiệp vụ thị trường mở (open market operations) là việc ngân hàng trung ương mua hoặc bán trái phiếu chính phủ để thay đổi cung tiền và lãi suất.
Ngoại lực (external force) là lực do vật bên ngoài hệ tác dụng lên hệ đang xét; chỉ ngoại lực mới làm thay đổi động lượng của cả hệ.
Ngoại suy là việc dùng phương trình hồi quy để dự đoán giá trị của biến phụ thuộc tại một điểm nằm ngoài khoảng dữ liệu đã quan sát.
Nguyên hàm (antiderivative) là hàm số F có đạo hàm bằng f trên một khoảng, và hai nguyên hàm của f chỉ khác nhau một hằng số.
Nguyên lý Le Châtelier là quy tắc nói rằng khi một hệ đang ở trạng thái cân bằng bị tác động, cân bằng sẽ dịch chuyển theo chiều làm giảm bớt tác động đó.
Nguyên tố là chất tinh khiết gồm một loại nguyên tử, không thể phân hủy thành chất đơn giản hơn bằng phản ứng hóa học.
Nguyên tử (atom) là đơn vị nhỏ nhất của một nguyên tố hóa học còn giữ được tính chất hóa học đặc trưng của nguyên tố đó.
Nguyên tử trung tâm là nguyên tử liên kết trực tiếp với hai hay nhiều nguyên tử khác trong cùng một phân tử.
Nhân con (nucleolus) là vùng bắt màu đậm trong nhân tế bào, nơi tổng hợp rRNA và lắp ráp các tiểu phần ribosome.
Nhân tố hữu sinh (biotic factor) là các sinh vật và mối quan hệ giữa chúng có ảnh hưởng tới một sinh vật, như cạnh tranh, ăn thịt, ký sinh và cộng sinh.
Nhân tố vô sinh (abiotic factor) là thành phần không sống của môi trường ảnh hưởng tới sinh vật, như nhiệt độ, ánh sáng, nước, độ pH và chất khoáng.
Nhiệt độ là đại lượng vật lý đo mức độ nóng hay lạnh của một vật và xác định chiều truyền nhiệt giữa các vật tiếp xúc nhau.
Nhiệt độ nóng chảy là nhiệt độ tại đó chất rắn chuyển sang lỏng ở áp suất xác định, thường là một atm.